محمد نصير بن جعفر فرصت شيرازى
791
آثار عجم ( فارسى )
[ قواميّه ] : و در جنب تكيهء مذكوره - يعنى به طرف غربى آن - تكيهاى ديگر است موسوم به قواميّه كه در آن دفن است مرحوم ميرزا على محمّد خان قوام الملك ؛ كه سابقا شرح احوالش ، در ذكر دشت ارژنه ، به تقريبى مرقوم افتاد . و در طرف شمال شرقى تكيهء حافظيه نيز طاق و ايوانى ساختهاند كه در آن مدفون است مرحوم قاسم خان والى كه در شيراز حكمران بود و در سنهء 1289 وفات يافت ؛ حاكمى بود درويشمنش و نيكوروش ( رحمة اللّه على سريرته ) . و در خارج تكيه ، نزديك به درب آن ، بر روى سكويى ، قبر مرحوم ميرزا محمّد حسين يزدى است . عالمى بود بصير و فقيهى بىنظير و متكلّمى خوشتقرير ، در سنهء 1308 ، از جهان درگذشت . و قريب به آن است مزار كثير الانوار جناب سيّد احمد قزوينى نوربخشى كه در سنهء 1286 بدرود جهان فانى را كرده [ است ] . مخفى نماناد : كه قليلى از اراضى اطراف حافظيّه هست كه از موقوفات آنجاست ؛ توليتش به حاجى ملّا على نامى بود كه سرايدار و پرستار تكيه بود و به رحمت ايزدى پيوست . اكنون به دست فرزند سعادتمندش حاجى غلامحسين است ؛ جوانى نجابتقرين و بادانش و دين [ و ] در تنظيم و تنظيف تكيه ، ساعى است « 1 » . تكيهء چهل تنان : در شمال شرقى حافظيّه است ، به مسافت 350 قدم متوسّط ؛ و آن تكيهء كوچكى است كه نيز كريم خان زند - رحمة اللّه عليه - به جهت فقرا ساخته . در سمت رو به قبلهء تكيه ، يك ارسى بزرگ و چند اطاق و حوضى در پيش آن عمارت است . باغچهاى دارد كه چمن [ 474 f ] چمن ، گلهاى الوان در آن شكفته و در آغوش هر گياهى ، خرمنخرمن ، طراوت خفته ؛ چهل لوح مزار ، به قطار در آن فضاست . مىگويند درويشانى بودهاند ؛ ولى حقيقت حال را ، فقير معلوم ندارد . داخل در آن تكيه مىشوند قريب به طرف دست چپ ، مزارى است ؛ معروف است كه آن قبر شيخ اطعمه است . شرح احوالش از اين قرار است : [ شيخ اطعمه ] « 2 » ( 80 ) : ابو اسحاق ؛ اسمش احمد ، مشهور به شيخ اطعمه ؛ شيخى بزرگوار و فاضلى عاليمقدار بوده ؛ به خدمت شاه نعمت اللّه ،
--> ( 1 ) . توليتش در سوابق ، به دست سلسلهء ميرزا نظام ، متولّى حضرت سيّد علاء الدّين حسين بوده ؛ بعدها واگذار به دست حاجى ملّا على و ورثهاش نمودهاند . ( 2 ) . شيخ اطعمه ، از آن جهت خوانند كه اكثر سخن از طعام و اغذيه گفته و ديوانى ساخته [ است ] .